Астанада блогерлер Ерболат Жанабылов пен Эльмира Толегенованың ісі бойынша сотта прокурор мен адвокат куәдан жауап алу кезінде дауласты

Астанада блогерлер Ерболат Жанабылов пен Эльмира Толегенованың ісі бойынша сот отырысында куәдан жауап алу кезінде прокурор мен адвокат арасында дау шықты. Тараптар бір-бірін куәға қысым көрсетуге тырысты деп айыптап, соттан ескерту жасауды сұрады. Блогерлер заңсыз кәсіпкерлікке және ақшаны және (немесе) қылмыстық жолмен алынған өзге мүлікті заңдастыруға (жылыстатуға) қатысты айыпталып отыр.
Старший помощник прокурора Олжас Хайруллаев соттан Жанабыловтардың қорғаушысы Гаухар Айтжановаға ескерту жасауды сұрады. Оның айтуынша, адвокат куәға қысым көрсетіп отыр.
Адвокат бұған жауап ретінде прокурордың өзі жауап алуға кедергі келтіріп жатқанын мәлімдеді.
"Уважаемый суд, я прошу сделать замечание прокурору. Он не даёт мне допросить свидетеля", — сказала она.
Прокурордың түсіндіруінше, адвокат куәға жалған жауап бергені үшін қылмыстық жауапкершілік бар екенін бірнеше рет еске салған.
"Адвокат уже второй раз напоминает свидетелю, что он может быть привлечён к уголовной ответственности, пытаясь надавить на него. Я прошу, чтобы суд отреагировал", — заявил Хайруллаев.
Айтжанова бұл әрекеті қысым емес екенін, куәнің міндетін еске салып, шынайы жауап алуға бағытталғанын айтты.
"Я не вам напоминаю, я ему напоминаю, чтобы получить правдивые ответы. Это не давление", — возразила она.
Бүгін Астанада Ерболат Жанабылов пен Эльмира Толегенованың ісі бойынша басты сот талқылауы басталды. Судьяның кінәні мойындайсыздар ма деген сұрағына Жанабылов пен Толегенова жауап беруден бас тартты.
Бұған дейін сотта Олжас Хайруллаев айыптау актісін оқыған. Онда Жанабыловтардың акциялары аясында көрсетілген жүлделер мен сыйлықтар қатысушылардың ақшасына алынғаны, ал жарнамада жүлде қоры ұйымдастырушылардың өз қаражатынан қалыптасатындай әсер берілгені айтылған. Тергеу дерегіне сәйкес, акциялар жүргізілген кезеңде блогерлер жобасына байланысты шоттарға 247 миллион 653 мың теңге түскен.
13 наурызда Астанада осы іс бойынша алдын ала сот отырысы өткен. Блогерлердің адвокаты сот талқылауын жабық режимде өткізуді сұрап өтінішхат білдірген, ал прокурорлар бұған қарсылық танытқан. Сот өтінішхатты қанағаттандырудан бас тартты.
Ерболат Жанабылов пен Эльмира Толегенова сот тыңдаулары кезінде журналистердің оларды видеоға түсіруіне және фотоға түсіруіне қарсы болды. Толегенова мұны былай түсіндірді:
"У меня старший ребёнок ходит в школу, и моему ребёнку задают неуместные вопросы касательно нашей личной жизни", — объяснила причины такого решения Толегенова.
Сондай-ақ сот отырысы барысында Жанабыловтардың адвокаты істі прокурорға қайтаруды сұрады.
Блогерлер Жанабыловтар туралы Ерболат Жанабылов пен Эльмира Толегенова Қазақстандағы ең танымал блогерлердің қатарында. Ерболаттың аккаунтына 8,4 миллион, Эльмираның парақшасына 7,1 миллион адам жазылған. Олардың жарияланымдары тұрақты түрде миллиондаған қаралым жинайды, ал ұтыс ойындары Instagram-да жиі вирустық сипат алады.
Тергеу нұсқасы: схема қалай жұмыс істеген Тергеу нұсқасына сәйкес, Instagram-да 15 миллионнан астам жазылушысы бар ерлі-зайыптылар аудитория сенімін пайдаланып, заңсыз табыс алуға тырысқан. 2025 жылы олар онлайн-курстарды сату түрінде схема ұйымдастырды делінеді, онда сатып алушылар үшін негізгі ынталандыру — қымбат жүлделер ұтысына қатысу болған.
Тергеу видеоматериалдардың білім беру құндылығы болмағанын көрсеткен: контенттің едәуір бөлігі ашық дереккөздерден, соның ішінде YouTube платформасынан алынған және лицензиясыз лотереяны бүркемелеу үшін қолданылғаны айтылған.
Сонымен қатар жүлде қоры жария түрде айтылғандай ұйымдастырушылардың өз қаражатынан емес, қатысушылардан онлайн-курстар үшін төлем ретінде алынған ақша есебінен қалыптасқаны хабарланған.
АФМ электронды "сәттілік барабаны" параметрлері өзгертілгенін мәлімдеді: 5 мың теңге ұтып алу ықтималдығы жасанды түрде арттырылған, ал құны жоғары жүлделерді алу мүмкіндігі едәуір төмендетілген.
Түскен қаражат, мүлікке тыйым және бұлтартпау шарасы АФМ дерегіне сәйкес, блогерлер бақылауындағы ТОО Zhana Business шоттарына азаматтардан 247,5 миллион теңге түскен. Оның 60 миллион теңгесі депозиттік шоттарға орналастырылған.
Сот санкциясымен 10 автокөлікке, оның ішінде Lamborghini Urus және Lexus LX 600 көліктеріне, сондай-ақ 17 iPhone телефонына тыйым салынған.
Ерболат Жанабылов пен Эльмира Толегеноваға қатысты бұлтартпау шарасы ретінде үйқамақ таңдалған.


