Жеті ел Ормуз бұғазы арқылы кемелердің қауіпсіз өтуін қамтамасыз етуге дайын екенін мәлімдеді
Ұлыбритания, Франция, Германия, Италия, Нидерланды, Жапония және Канада Иранмен қақтығыс жағдайында Ормуз бұғазы арқылы кемелердің қауіпсіз өтуін қамтамасыз етуге дайын екенін мәлімдеді. Бұл туралы елдер көшбасшыларының бірлескен мәлімдемесінде айтылған. Құжат бейсенбі, 19 наурызда Ұлыбритания үкіметінің сайтында жарияланған.
Мәлімдемеде: «Біз бұғаз арқылы қауіпсіз өтуді қамтамасыз ету жөніндегі бірлескен күш-жігерге өз үлесімізді қосуға дайын екенімізді білдіреміз» делінген.
Алайда құжатта аталған елдердің бұғаздағы кеме қатынасын қалпына келтіруге нақты қандай тәсілмен қатысатыны көрсетілмеген.
Жеті елдің көшбасшылары Иранның қаруланбаған сауда кемелеріне және Парсы шығанағындағы азаматтық инфрақұрылымға жасаған шабуылдарын, сондай-ақ Тегеранның Ормуз бұғазын іс жүзінде жабуын айыптады. Мәлімдемеде халықаралық кеме қатынасына араласу және энергия жеткізудің жаһандық тізбектерін бұзу «халықаралық бейбітшілік пен қауіпсіздікке қатер төндіретіні» атап өтілген.
Сондай-ақ құжатта: «Осыған байланысты біз азаматтық инфрақұрылымға, соның ішінде мұнай-газ нысандарына жасалатын шабуылдарға дереу жан-жақты мораторий енгізуге шақырамыз» делінген.
Осы күні НАТО бас хатшысы Марк Рютте альянс одақтастары АҚШ-пен бірге Ормуз бұғазын бұғаттан шығару жолдарын талқылап жатқанын хабарлады.
Оның айтуынша: «Бұл бұғаз жабық күйінде қала алмайды, ол мүмкіндігінше тезірек ашылуы тиіс, өйткені бұл — негізгі теңіз жолы… Қазір мен одақтастардың өзара, АҚШ-пен бірге, алға қалай жылжу және осы орасан қауіпсіздік мәселесін қалай шешу керектігін қызу талқылап жатқанын көріп отырмын».
Мәтінде келтірілген дерекке сәйкес, АҚШ пен Израиль 28 ақпанда Иран аумағындағы нысандарға, соның ішінде Тегеранға соққы бере бастаған; қираулар мен бейбіт тұрғындардың қаза тапқаны туралы хабарланған. Иран жауап ретінде Израиль аумағына, сондай-ақ Таяу Шығыс өңіріндегі АҚШ-тың әскери нысандарына соққы жасаған.
Иран төңірегіндегі шиеленістің күшеюі Ормуз бұғазының іс жүзінде бұғатталуына әкелген. Бұл бұғаз Парсы шығанағы елдерінен әлемдік нарыққа мұнай мен сұйытылған табиғи газ жеткізудің негізгі бағыты саналады. Сонымен қатар жағдай өңір елдерінің мұнай экспорты мен өндіру деңгейіне әсер еткені айтылған.
Осыған байланысты АҚШ президенті Дональд Трамп Қытайды, Францияны, Жапонияны, Оңтүстік Кореяны, Ұлыбританияны және басқа елдерді Ормуз бұғазына кемелер жіберуге шақырған.
