Қазақстанда тұрғын үйді пайдалануға беру көрсеткіштері неге әртүрлі шықты: 20 млн және 13 млн шаршы метрдің айырмасы түсіндірілді
Өнеркәсіп және құрылыс министрлігі өткен жылы елде 20 миллион шаршы метрден астам тұрғын үй пайдалануға берілгенін мәлімдеді. Алайда көп ұзамай Бюро ұлттық статистикасының (БҰС) жылдық есебінде басқа көрсеткіш — 13 миллион шаршы метр жарияланды. Осы айырмашылыққа байланысты журналистер миллиондаған шаршы метрдің «қайда кеткенін» анықтауға тырысты.
БҰС өкілдері 7 миллион шаршы метрден астам айырмашылықтың қате де, статистикалық ауытқу да емес екенін айтты. Түсіндіру бойынша, көрсеткіштердің әртүрлі шығуына елде тұрғын үй иелерінің өз мүлкін қандай мерзімде тіркеуі тиіс екенін нақтылайтын регламенттің жоқтығы әсер еткен.
БҰС TengriHome сауалына берген жауабында статистикалық есептің екі нысанына сүйеніп, нақты деректерді келтірді:
"По данным статистических форм 2-КС ("Отчет о вводе в эксплуатацию объектов") и 1-ИС ("Отчет о вводе в эксплуатацию объектов индивидуальными застройщиками"), общая площадь введенных в эксплуатацию жилых зданий за январь — декабрь 2025 года составила 20 099 081 кв. метров. (…) А основной причиной расхождения данных является несвоевременная регистрация владельцами жилья документов в НАО "Государственная корпорация "Правительство для граждан", — говорится в ответе БНС на запрос TengriHome.
БҰС түсіндіруінше, жергілікті билік органдары статистика органдарына есепті әдетте тұрғын үй иелері «Азаматтарға арналған үкімет» мемлекеттік корпорациясында тіркеуден өткенге дейін ертерек тапсырады.
Бюро ұлттық статистикасы басшысының орынбасары Фархад Калиев айырмашылықтың себептерін нақтылап өтті: тіркеу жүргізілгенге дейін, пайдалануға берілген нысанның өзі болса да, ол тұрғын үй қорында есепке алынбайды. Оның айтуынша, мұндай жағдайлар мынадай себептермен туындауы мүмкін:
- нысан есепті жылы пайдалануға беріліп, келесі жылы тіркелуі;
- жаңа тұрғын үй енгізілген кезде бұрыннан бар нысандардың бір бөлігі есептен шығарылуы;
- көппәтерлі үйде үй-жайлардың бір бөлігі тіркеліп, бір бөлігі тіркелмеуі.
Статистиктердің дерегінше, қазіргі таңда Қазақстанның тұрғын үй қоры 447,3 миллион шаршы метрді құрайды. 2025 жылы аталған жағдайларды ескере отырып, тұрғын үй қоры дәл 13 миллион шаршы метрге ұлғайған.
Бұл есептеу тәсілі бойынша көрсеткіш рекорд емес. 2024 жылы салынған және тіркелген тұрғын үй көлемі 15,2 миллион шаршы метр, ал 2022 жылы — 17,5 миллион шаршы метр болған.
Сонымен қатар бұл деректерге тұрғын үйлердегі тұрғын емес үй-жайлар (дүкендер, кафе, шеберханалар және т.б.), сондай-ақ жатақханалар, балалар үйлері мен қарттар үйлері, спорттық және туристік базалар, мотельдер, санаторийлер, демалыс үйлері, пансионаттар, келушілерге арналған үйлер, қонақүйлер, казармалар және азаматтардың онда тұру ұзақтығына қарамастан демалысқа, маусымдық және уақытша тұруға арналған өзге де ғимараттар мен үй-жайлар кірмейтіні атап өтілді.
Бұған дейін мыңнан астам пәтері бар қазақстандық туралы да айтылған болатын.
