Қазақстанда кейбір банктер букмекерлік кеңселермен операцияларды шектеді: Ұлттық банк түсініктеме берді
Желіде Қазақстандағы бірқатар банктер букмекерлік кеңселермен операцияларды тоқтатқаны туралы ақпарат пайда болды. Бұқаралық ақпарат құралдары мен әлеуметтік желілерде букмекерлік кеңселердегі төлемдердің қолжетімсіздігі туралы хабарламалар жарияланып, кейбір ірі банктердің мобильді қосымшаларында төлем қабылдау және ұтысты төлеу сервистері жұмысын тоқтатқаны айтылды.
Ұлттық банктің түсіндірмесі
Ұлттық банктің баспасөз қызметі 2025 жылғы 30 желтоқсанда Қазақстанда «Ойын бизнесі туралы» заңға түзетулер қабылданғанын мәлімдеді.
Түзетулерге сәйкес, ойын бизнесі субъектілеріне **Ойын бизнесі саласындағы Бірыңғай есепке алу жүйесінде (БЕЖ)** есепке алынбай, төлем қабылдауға және ұтысты төлеуге тыйым салынады.
**Анықтама:** Бірыңғай есепке алу жүйесі (БЕЖ) — телекоммуникация желілері арқылы букмекерлік кеңселер мен тотализаторлардың жүйелеріне қосылған бағдарламалық-техникалық жүйе. Ол қолма-қол және қолма-қол ақшасыз төлемдерді, оның ішінде электрондық ақшаны пайдалану арқылы төлем қабылдауды, сондай-ақ ұтысты төлеуді қамтамасыз етеді. Сонымен қатар жүйе бәске қатысушылар, ставкалар, коэффициенттер, ұтыстар мен төлемдер туралы деректерді дербестендірілген түрде жинауды, өңдеуді және сақтауды жүргізеді және заңнамада көзделген өзге де функцияларды орындайды.
Ұлттық банк пен Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігі банктермен бірлесіп, **БЕЖ-де тіркелмеген** букмекерлік кеңселерге төлем қабылдау және ұтыс төлеу мүмкіндігін ажыратқан.
Ұлттық банктің мәліметінше, төлем қызметтерін жеткізушілер (банктер, төлем ұйымдары) «Ойын бизнесі туралы» заң талаптарын сақтамайтын букмекерлік кеңселер үшін төлем қабылдау және ұтыс төлеу сервистерін өшірген.
Ұлттық банкте банктер мен төлем ұйымдары үшін басымдық — заңнаманы сақтау және өз сервистерінің заңсыз мақсатта пайдаланылуына жол бермеу екені атап өтілді.
Денсаулық сақтау министрлігінің лудоманияға қарсы ұстанымы
Сонымен қатар редакция Денсаулық сақтау министрлігіне ұлттық деңгейде ойынға тәуелділікпен күрес стратегиясы әзірленіп жатқан-жатпағанын және төлемдерді өзін-өзі шектеу тетіктерін енгізу үшін банктермен ынтымақтастық бар-жоғын нақтылау мақсатында сұрау жолдаған.
Министрлік елде білім беру және спорт ұйымдарын, сондай-ақ әкімдіктердің жұмысын қамтитын профилактикалық саясат іске асырылып жатқанын хабарлады.
Министрліктің мәліметінше, **2024–2026 жылдарға арналған заңсыз ойын бизнесі мен лудоманияға қарсы іс-қимыл жөніндегі кешенді жоспар** аясында профилактика, ерте анықтау және құмар ойындарға патологиялық әуестіктің таралуын төмендету бойынша іс-шаралар қарастырылған.
Сонымен бірге министрлік төлемдерді өзін-өзі шектеу тетіктерін енгізу бойынша банктермен ынтымақтастық мәселесі олардың құзыретіне кірмейтінін мәлімдеді.
Бұған дейін 2026 жылдың басындағы жағдай бойынша Қазақстанда «құмар ойындарға патологиялық әуестік» диагнозымен барлығы 9 адам тіркелгені анықталған.
