Бурабай ұлттық паркінде Қызыл кітапқа енген адонис сияқты сирек бәйшешектер гүлдей бастады
Бурабай ұлттық паркінің ормандарында сирек алғашқы көктемгі гүлдер (первоцветтер) гүлдей бастады. Олардың қатарында Қазақстанның Қызыл кітабына енгізілген адонистер де бар. Ұлттық парк өкілдері әдемі сары гүлдерді ұстамауға және жинамауға кеңес берді — мұның соңы ауыр салдарға әкелуі мүмкін.
Қандай өсімдіктер гүлдеді
Ұлттық парк Instagram парақшасында Бурабай мемлекеттік ұлттық табиғи паркінің аумағында алғашқы гүлдердің оянып жатқаны хабарланды. Ғылым, ақпарат және экологиялық мониторинг бөлімінің дерегіне сүйенсек, ұлттық парк аумағында прострел раскрытый және желтеющий, адонис весенний және адонис волжский тіркелген. Бұл өсімдіктер Қазақстанның Қызыл кітабына енгізілген.
Мамандардың айтуынша, нәзік көрінгенімен, алғашқы көктемгі гүлдер экожүйеде маңызды рөл атқарады. Олар жәндіктер-тозаңдандырғыштар үшін нектар мен тозаңның алғашқы көздерінің бірі болып, табиғи тозаңдану үдерістерінің басталуына ықпал етеді. Мұндай өсімдіктерді жинау олардың популяциясының азаюына және түрлердің біртіндеп жойылуына себеп болуы мүмкін. Сонымен қатар тамыр жүйесі зақымдалып, топырақ жамылғысы бұзылады, бұл бүкіл экожүйенің жағдайына әсер етеді.
Ғалымдар «көктемнің» қалай басталатынын түсіндірді
Ұлттық парк келтірген түсіндірмеде алғашқы гүлдердің экожүйелік тізбекті қалай іске қосатыны көрсетілген:
- алғашқы гүлдер қыстан кейін алғашқы нектар мен тозаң береді;
- жәндіктер-тозаңдандырғыштар қоректеніп, белсенділенеді;
- тозаңдандырғыштар басқа өсімдіктердің тозаңдануын қамтамасыз етеді;
- өсімдіктер тұқым мен жеміс қалыптастырады;
- жемістер құстар мен жануарларға азық болады;
- экожүйенің тұрақтылығы мен биоалуантүрлілік сақталады.
Сонымен бірге адонис сырттай қауіпсіз көрінгенімен, оның құрамында улы заттар бар екені айтылды.
Ұлттық парк әкімшілігі алғашқы гүлдерге ұқыпты қарау және оларды жинауға жол бермеу қажеттігін атап өтті. Бұл өсімдіктерді сақтау табиғи үдерістердің тұрақтылығы мен аумақтың биологиялық әртүрлілігімен тікелей байланысты.
Туристерге гүлдерді тамашалауға болатыны, бірақ ұстап, жұлуға болмайтыны ескертілді. Гүлдерді таптамай, жұлмай, оның орнына фотоға түсіру ұсынылды.
Еске салайық, Қызыл кітапқа 387 өсімдік түрі енгізілген, оның 65-і — дәрілік. Оларды жойғаны үшін 13 миллион теңгеге дейін айыппұл немесе 3 жылға дейін бас бостандығын шектеу қарастырылған.
Сондай-ақ: 8,7 миллион теңгеге дейін айыппұл. Қазақстандықтарға үзілген сирень үшін жаза туралы еске салынды.
