Алматыда кәмелетке толмаған туысын зорлаған деп айыпталған ер адамның ақтау үкімі жойылды
Алматыда 35 жастағы ер адамға қатысты ақтау үкімі жойылды. Ол кәмелетке толмаған немере інісін бірнеше рет жыныстық зорлыққа ұшыратты деп айыпталған. Істің елеулі бұзушылықтармен қаралуына байланысты ол жаңадан тергеуге жіберілді.
Апелляция
Прокуратура мен баланың туыстары ақтау үкімімен келіспеді. 28 сәуірде Алматы қалалық сотының апелляциялық алқасы тараптардың шағымдарын қарады.
Прокурор соттың Қылмыстық іс жүргізу кодексінің істі жан-жақты және объективті зерттеу талаптарын бұзғанын мәлімдеді. Ол сондай-ақ жасөспірімнің психологтардың қатысуымен қылмыс жағдайларын, сондай-ақ психологиялық қысымды дәйекті түрде сипаттағанын атап өтті.
«Жәбірленуші қылмыстың уақыты мен орнын, жасау тәсілін, жүйелі және қайталанатын сипатын, сондай-ақ психологиялық қысым мен қорқыту фактілерін егжей-тегжейлі көрсетті. Бұл көрсеткіштер уақыт өте келе өзгермеді және ішкі қайшылықтарды қамтымайды», – деді прокурор.
Ол ақтау үкімін жоюды, айыпталушыны Қылмыстық кодекстің 121-бабы 4-бөлігі бойынша кінәлі деп тануды және өмір бойы бас бостандығынан айыруды сұрады.
«Өлтіремін және әпкелеріңнен айырамын деп қорқытты»
Жәбірленушінің өкілдері бірінші сатыдағы сот баланың психологиялық жағдайын ескермегенін көрсетті.
«Үкімде сот баланың көмек шақыруға, айқайлауға немесе телефон соғуға мүмкіндігі болғанын, сол негізде қылмыс фактісін жоққа шығаруға тырысқан. Бұл бала психологиясын мүлдем түсінбеуді көрсетеді. Зорлық кезінде кәмелетке толмаған бала есеңгіреп, қорқыныштан дыбыс шығара алмауы мүмкін. Айыпталушының оны өлтіремін және әпкелерінен айырамын деген қорқытулары баланың қарсылық еркін басып тастады», – деді сотта жәбірленушілердің адвокаты.
Апелляциялық алқаның шешімі
Алматы қалалық сотының сот алқасы дәлелдерді тыңдап, ақтау үкімін жойды. Негізгі себептер – тергеудің толық еместігі және Қылмыстық іс жүргізу кодексінің елеулі бұзылуы. Іс қайтадан алдын ала тыңдауға жіберілді.
Контекст
Бұған дейін редакцияға 15 жастағы жасөспірімнің туысы хабарласқан. Оның айтуынша, 2020 жылы әкесі қайтыс болғаннан кейін бала және оның екі әпкесі ағасының қарамағында қалған. Тергеу қамқоршының ересек ұлы 2022 жылдан 2025 жылға дейін балаға қатысты зорлық-зомбылық жасаған деп есептейді.
Жасөспірім мен оның әпкелерінің шоктайтын көрсеткіштеріне қарамастан, бірінші сатыдағы сот 2025 жылғы 29 желтоқсанда ер адамды ақтады. Негіз – айыпталушының ДНҚ іздері киім мен төсек-орын жабдықтарынан табылмаған сараптама. Басқа сараптама баланың психикалық бұзылуы жоқ және «іс-әрекеттің мәнін түсініп, қарсылық көрсете алатынын» мойындады. Айыпталушы кінәсін мойындамай, айыптауды «балалардың қызғанышы» деп атады.
Қазір не болып жатыр
Жасөспірімнің туысының айтуынша, 5 мамырда алдын ала тыңдаулар өтіп, сот істі жаңа айыптау актісін жасау үшін прокуратураға қайтару туралы шешім қабылдаған.
«Біз әділетсіз ақтау үкімінің жойылғанына қуаныштымыз. Қазір іс Алматы прокуратурасына қайтарылды. Біз ең қатаң жазаны – өмір бойы бас бостандығынан айыруды талап етуді жалғастырамыз», – деді баланың туысы.
«Біз оны әкесінің қабірінің жанынан таптық»
Бұған дейін туысы Tengrinews.kz-ке айыпталушының отбасы оның пәтеріне бірнеше рет басып кіріп, арызды қайтарып алуды талап еткенін айтқан. Сондай-ақ, іске миллиондық аудиториясы бар блогерлер тартылған, олар баланың бетін жариялап, оны өтірік айтты деп айыптаған. Осы қудалаудан кейін 2025 жылдың шілдесінде жасөспірім суицид жасауға әрекеттенген – оны түнде әкесінің қабірінің жанынан тапқан. Қазір бала әпкесі мен оның отбасымен тұрады. Туысының айтуынша, оның жағдайы тұрақтанған, ол жақындарының бақылауында.
